صفحه‌کلید آوایی زبان فارسی برای ویندوز

صفحه‌کلید آوایی زبان فارسی برای آن دسته از کاربران ویندوز طراحی گردیده که علاقه‌مندند از مهارتشان در تایپ لاتین بهره برده و با همان سرعت، فارسی تایپ کنند. این صفحه‌کلید نخست به منظور کمک به فارسی‌آموزان ایجاد شد اما در طی سالهایی که از ایجاد آن می‌گذرد، در میان فارسی‌زبانان نیز طرفدارانی یافته. صفحه‌کلید آوایی زبان فارسی در ویندوز XP، ویندوز ویستا، ویندوز ۷ و ویندوز ۸ نصب‌کردنی است. کوشش گردیده تا حد امکان، حروف فارسی به گونه‌ای چیده‌ بشود که با زدن کلید لاتین مربوطه، همتای آن در زبان فارسی تایپ بشود. برای مثال، با زدن کلید L، حرف «ل» تایپ بشود. در مورد صداهایی که در خط فارسی بیش از یک حرف دارند، پرکاربردترین حرف در وضعیت عادی صفحه‌کلید در دسترس است و سایَر حرفها، در کنار آن قرار گرفته‌اند و با پایین نگه داشتن کلید Shift تایپ می‌شوند. برای مثال، با فشردن کلید S حرف «س» تایپ می‌شود و برای تایپ «ص» و «ث»، همانطور که در ادامه خواهید دید، باید کلید Shift را پایین نگه داشت و به ترتیب کلید S و D را فشرد.

وضعیت عادی

با فشردن کلیدهای صفحه‌کلید می‌توان حروف فارسی زیر را تایپ کرد. در شکل زیر، اگر نشانگر موس را بر روی هرکدام از کلیدها ببرید، نام آن کلید در استاندارد Unicode به شما نشان داده می‌شود. برای این که کلیدها را راحت‌تر پیدا کنید، حرف لاتین مرتبط با هر کلید، در کنار آن به صورت کمرنگ نوشته شده:

توجه ZWNJ مخفف zero-width non-joiner است (ناچسبنده‌ی صفرپهنا). دلیل نام‌گذاری این حرف به «ناچسبنده‌ی صفرپهنا» در استاندارد یونیکد (Unicode) این است که این حرف موجب می‌شود حرف پیش و پس از آن، به یکدیگر نچسبند یا به عبارت صحیح‌تر، حرف پیش از آن، به شکل پایانی‌اش نشان داده بشود. حرف ناچسبنده‌ی صفرپهنا دیده ‌نمی‌شود اما از روی اثرش می‌توان به وجودش پی برد. حرفی که باعث می‌شود «میروم» به «می‌روم» تبدیل بشود، همین حرف ناچسبنده‌ی صفرپهنا است که باید پس از «ی» تایپ گردد؛ این حرف سبب می‌گردد که «ی» به جای شکل میانی‌اش یعنی«ی‍ــ» (میروم) به صورت پایانی‌اش یعنی «ی» ظاهر شود (می‌روم). حرف «ناچسبنده‌ی صفرپهنا» در میان اهل فن به «فاصله‌ی مجازی» یا «نیم‌فاصله» معروف است. در صفحه‌کلیدهای رایج فارسی، فاصله‌ی مجازی را با پایین نگه‌داشتن کلید Shift و فشردن کلید Space (فاصله) می‌توان تایپ کرد اما از آنجا که این حرف بسیار پرکاربرد است، تصمیم گرفتم آن را در جایی قرار بدهم که تنها با فشردن یک کلید تایپ‌کردنی باشد.

ZWNJ ` ۱ 1 ۲ 2 ۳ 3 ۴ 4 ۵ 5 ۶ 6 ۷ 7 ۸ 8 ۹ 9 ۰ 0 - - = = Backspace
Tab ق Q ش W ع E ر R ت T ی Y …َ  U …ِ  I …ُ  O پ P ] [ [ ] \ \
Caps ا A س S د D ف F گ G ه H ج J ک K ل L ؛ ; ' ' Enter
Shift ز Z خ X چ C و V ب B ن N م M ، , . . / / Shift

وضعیت Shift

با پایین نگه داشتن کلید Shift و سپس فشردن کلید مربوطه، می‌توان حروف زیر را تایپ کرد:

توجه ZWJ مخفف zero-width joiner است (چسبنده‌ی صفرپهنا). دلیل نام‌گذاری این حرف به «چسبنده‌ی صفرپهنا» در استاندارد یونیکد این است که این حرف موجب می‌شود حرف پیش از آن، به شکل ناپایانی‌اش ظاهر شود. حرفی که موجب می‌شود تا «ک» به صورت «ک‍» ظاهر شود، همین حرف چسبنده‌ی صفرپهنا است که پس از «ک» تایپ گردیده. حرف «چسبنده‌ی صفرپهنا» در میان اهل فن به «اتصال مجازی» معروف است. کاربرد این حرف بسیار کمتر از فاصله‌ی مجازی است.

ZWJ ` ! 1 @ 2 # 3 ﷼ ‎4 ٪ 5 ^ 6 & 7 * 8 ) 9 ( 0 _ - + = Backspace
Tab غ Q إ W ء E أ R ط T ئ Y …ً  U …ٍ  I …ٌ  O …ّ  P } [ { ] | \
Caps آ A ص S ث D ه‌ی F هٔ  G ح H ژ J ك K ة L : ; " ' Enter
Shift ض Z ظ X ذ C ؤ V ي B ‌ها N می‌ M » , « . ؟ / Shift

وضعیت Alt

همان طور که می‌دانید،  دو کلید Alt بر روی صفحه‌کلید وجود دارد؛ یکی در سمت چپ و دیگری در سمت راست. برای تایپ حروف زیر، دو راه وجود دارد. یک راه این است که کلید Alt سمت راست را پایین نگه دارید و سپس کلید مربوطه را بزنید. راه طولانی‌تر این است که کلیدهای Alt و Ctrl را همزمان پایین نگه دارید و سپس کلید مربوطه را بزنید.

~ ` 1 2 3 $ 4 % 5 6   × 8 ﴿ 9 0 ـ - = Backspace
Tab ? Q …ٕ  W E …ٔ  R   ى Y …ٰ  U …ٖ I …ْ  O       > [ < ] ` \
Caps …ٓ  A ٱ S ° D PDF F             , K L ; ;   Enter
Shift LRM Z RLM X © C LRO V RLO B LRE N RLE M ٬ , ٫ . ÷ / Shift

روش نصب صفحه‌کلید

فایل perphon.zip را دانلود کنید و پس از unzip کردن آن، بر روی فایل setup.exe کلیک کنید و منتظر بمانید تا پیغام Persian (Phonetic) has been successfully installed ظاهر شود. سپس دکمه‌ی Close را بزنید تا نصب صفحه‌کلید به پایان برسد. برای استفاده از این صفحه‌کلید، باید زبان فارسی بر روی کامپیوترتان نصب باشد و به جای صفحه‌کلید پیشفرض، در بخش keyboard layout به دنبال Persian (Phonetic) بگردید.