ویژگیها

زمان وجه نمود
حال گزارشی ساده

دستور ساخت

بن حال + شناسه‌ی حال

صرف مثبت

صرف فعل «رفتن»
من روم ما رویم
تو روی شما روید
او رود ایشان روند
صرف فعل «کار کردن»
من کار کنم ما کار کنیم
تو کار کنی شما کار کنید
او کار کند ایشان کار کنند

صرف منفی

صرف منفی با قرار دادن پیش‌وند «ن» پیش از بن حال ساخته می‌شود:

صرف فعل «رفتن»
من نروم ما نرویم
تو نروی شما نروید
او نرود ایشان نروند
صرف فعل «کار کردن»
من کار نکنم ما کار نکنیم
تو کار نکنی شما کار نکنید
او کار نکند ایشان کار نکنند

فعل «بودن»

فعل «بودن» در زمان حال ساده دو صورت دارد: آزاد (قوی) و وابسته (ضعیف).

صورت وابسته (ضعیف) فعل «بودن»
من ام ما ایم
تو ای شما اید
او است ایشان اند
صورت آزاد (قوی) فعل «بودن»
من هستم ما هستیم
تو هستی شما هستید
او هست ایشان هستند

صورت ضعیف با این که فعل است و نقش دستوری مستقل دارد اما در خط رایج، پیوسته به واژه‌ی پیش‌آیندش نوشته می‌شود: